Ga naar hoofdinhoud

Wat is de Hadj in de islam?

De Hadj is de jaarlijkse islamitische bedevaart naar Mekka en de vijfde zuil van de islam. Iedere volwassen moslim die de reis lichamelijk, geestelijk en financieel aankan, is verplicht de Hadj eenmaal in het leven te verrichten. De kernrituelen vinden plaats van 8 tot en met 13 Dhul Hijjah in Mekka, Mina, Arafat en Muzdalifah.

Samenvatting in 30 seconden
  • Wat? De verplichte bedevaart naar Mekka, vijfde zuil van de islam
  • Waar? Mekka en omgeving (Haram, Arafat, Muzdalifah, Mina)
  • Wanneer? Jaarlijks van 8 t/m 13 Dhul Hijjah; in 2027 valt dit rond 14–19 mei (zie de Hadj-data)
  • Essentie: intentie (niyyah), Arafat (wuquf), tawaf, sa'i, jamarat, hady, halq/taqsir

De betekenis van de Hadj in de islam​

Het woord Hadj betekent letterlijk "het zich begeven naar" en staat voor de reis naar het Huis van Allah, de Kaäba in Mekka. In het Nederlands zie je verschillende spellingen voor dezelfde bedevaart: hadj, hadzj, hajj (Engels) en haj; in het Turks heet hij hac. Iemand die de Hadj heeft verricht, wordt een hadji genoemd (een vrouw: hadja).

De verplichting is vastgelegd in de Koran:

وَلِلَّهِ عَلَى النَّاسِ حِجُّ الْبَيْتِ مَنِ اسْتَطَاعَ إِلَيْهِ سَبِيلًا

"En Allah heeft voor de mensen de bedevaart verplicht gesteld, (voor hen) die in staat zijn daarheen op weg te gaan."

(Koran 3:97, fragment. Vertaling: Sofian S. Siregar, De Edele Koran.)

De Hadj is meer dan een reis: het is een daad van aanbidding waarin miljoenen moslims uit de hele wereld, gekleed in dezelfde eenvoudige kleding, dezelfde rituelen verrichten. De rituelen gaan terug op de profeet Ibrahim (vrede zij met hem) en zijn gezin; hun geschiedenis geeft elke stap betekenis.

Voor wie is de Hadj verplicht?​

De Hadj is verplicht voor iedere volwassen moslim die het aankan (istita'ah). Dat betekent in de praktijk:

  • Financieel: je kunt de reis betalen met behoud van het noodzakelijke levensonderhoud van je gezin en de rechten van schuldeisers. Een schuld is niet zonder meer een verbod; opeisbaarheid en afspraken vragen zo nodig persoonlijk advies. Zie wat de Hadj kost.
  • Lichamelijk: je bent gezond genoeg voor een fysiek zware reis met veel lopen en hitte.
  • Praktisch: er is een legale route beschikbaar; voor Nederlanders en Belgen loopt die via het Nusuk-platform.

Kun je de Hadj verrichten als je 65 jaar of ouder bent?​

Een leeftijd van 65 jaar is op zichzelf geen algemene bovengrens voor de Hadj. In de officiële Saoedische voorwaarden voor binnenlandse pelgrims in 1447H stond geen maximale leeftijd, maar gezondheidseisen en internationale Nusuk-voorwaarden kunnen per seizoen veranderen. Kijk daarom niet alleen naar leeftijd: laat conditie, chronische aandoeningen, medicatie en het gekozen pakket individueel beoordelen.

Kies bij beperkte mobiliteit bewust voor loopafstanden, vervoer, ligging van het Mina-kamp en begeleiding. Begin maanden vooraf met trainen en bespreek medische risico's met je arts. Zie ook de praktische gezondheidstips.

Wanneer is de Hadj en hoe lang duurt hij?​

De Hadj vindt elk jaar plaats van 8 tot en met 13 Dhul Hijjah, de twaalfde maand van de islamitische kalender. Omdat de maankalender korter is dan de gregoriaanse, valt de Hadj elk jaar 10 tot 11 dagen eerder. In 2027 (1448H) vallen de Hadj-dagen rond 14 tot 19 mei, met de Dag van Arafat op zaterdag 15 mei. Alle data staan op de Hadj-datapagina.

De kernrituelen duren 5 tot 6 dagen, maar je totale reis is langer: Nusuk-pakketten duren afhankelijk van het pakkettype minimaal 6, 10 of 14 dagen en de meeste pelgrims zijn 2 tot 3 weken van huis, inclusief het bezoek aan Medina.

Soorten Hadj​

Je verricht Umrah eerst, verbreekt vervolgens de Ihram, en treedt op 8 Dhul Hijjah opnieuw in Ihram voor de Hadj. Hady verplicht.

Wat is het verschil tussen Hadj en Umrah?​

De Umrah is de kleine bedevaart: korter en vrijwel het hele jaar mogelijk. De Hadj kent meer rituelen, waaronder Arafat, Muzdalifah en de Jamarat, en kan alleen op de vaste dagen in Dhul Hijjah worden verricht. Bij Hanafi en Maliki geldt Umrah in de gangbare opvatting als sterk aanbevolen; bij Shafi'i en Hanbali is zij eenmaal verplicht voor wie aan de voorwaarden voldoet. Bron: Dar al-Ifta over de status van Umrah. Lees de volledige vergelijking bij Hadj of Umrah: wat is het verschil en welke doe je eerst?.

Overzicht van de rituelen​

  1. Ihram
  2. Tawaf
  3. Sa'i
  4. Wuquf in Arafat
  5. Muzdalifah
  6. Ramy al-Jamarat
  7. Hady
  8. Halq/Taqsir
  9. Tawaf al-Ifadah
  10. Tawaf al-Wada
Verder lezen

Ga verder met de rituelen stap voor stap voor de volgorde, betekenis en tips per ritueel.

Voorbereiding​

Een succesvolle Hadj begint met spirituele voorbereiding (tawba, niyyah) en praktische kennis. Zie Spirituele voorbereiding, de tijdlijn voor 1448H en de gerichte gids Hadj voor vrouwen.

Veelgemaakte fouten​

Let op
  • Wuquf op Arafat missen in de geldige tijd. Het eindpunt is fajr op de 10e; het begin en vereiste dag-/nachtverblijf verschillen per school. Zie Arafat-tijden.
  • Zonder advies vroeg uit Arafat vertrekken. De gevolgen verschillen van mogelijke compensatie tot een ontbrekende vereiste; dit is geen uniforme dam-regel.
  • Verplichte handelingen overslaan → vaak Dam verplicht. Zie Compensatie-offers.

Veelgestelde vragen over de Hadj​

Wat is de Hadj in het kort?​

De Hadj is de jaarlijkse bedevaart naar Mekka en de vijfde zuil van de islam. Iedere volwassen moslim die het lichamelijk en financieel aankan, verricht hem eenmaal in het leven, van 8 tot en met 13 Dhul Hijjah.

Hoe lang duurt de Hadj?​

De rituelen zelf duren vijf of zes dagen, van 8 tot en met 12 of 13 Dhul Hijjah. De hele reis duurt voor de meeste pelgrims uit Nederland en België 2 tot 3 weken, inclusief het bezoek aan Medina.

Wat betekent hadji?​

Een hadji (voor een vrouw: hadja) is iemand die de Hadj heeft verricht. In veel gemeenschappen wordt het als eretitel voor de naam gebruikt.

Hoe vaak moet een moslim de Hadj verrichten?​

Eenmaal in het leven, voor wie het aankan. Wie vaker gaat, verricht een vrijwillige Hadj.

Wanneer is de volgende Hadj?​

De Hadj van 2027 (1448H) valt naar verwachting op 14 tot en met 19 mei 2027. Lees alles over dit seizoen op Hadj 2027 in het kort.

Van uitleg naar voorbereiding

Bekijk nu wat de Hadj kost, controleer de Nusuk-tijdlijn of leer de rituelen stap voor stap.

Inhoudelijk gecontroleerd op 10 oktober 2026 door Youssef, op basis van Koran 3:97, officiële Hadj-informatie en eigen ervaring. Zie Over deze gids voor de werkwijze.

Laatst bijgewerkt op